Hece Bilgisi

Bu konuda neler öğreneceğim?

Hecenin ne olduğunu açıklarım.
Bir kelimenin kaç heceli olduğunu ünlü harfleri sayarak bulurum.
Kelimeleri hece kurallarına göre doğru ayırırım.
Heceleri birleştirerek yeni kelimeler oluştururum.

1Hece Nedir?

Ağzımızın bir açılışında çıkan ses ya da ses grubuna hece denir. Kelimeleri yavaş yavaş, el çırparak söylersek hecelerini kolayca duyarız.

✏️ El çırparak söyleyelim

ka 👏 lem 👏 → ka-lem (2 hece)

a 👏 ra 👏 ba 👏 → a-ra-ba (3 hece)

kuş 👏 → kuş (1 hece)

📌 Hecenin altın kuralı

Her hecede mutlaka bir ünlü vardır; bir hecede birden fazla ünlü olmaz.
Bu yüzden bir kelimede kaç ünlü varsa o kadar hece vardır.
Bir ünlü tek başına da hece olabilir: o-kul, a-ra-ba, sa-at.

Kelime	Ünlüleri	Hece sayısı	Heceleri
öğretmen	ö – e – e	3	öğ-ret-men
saat	a – a	2	sa-at
tren	e	1	tren
kütüphane	ü – ü – a – e	4	kü-tüp-ha-ne
bilgisayar	i – i – a – a	4	bil-gi-sa-yar

2Kelimeleri Hecelerine Ayırma Kuralları

📌 1. kural — Tek ünsüz

İki ünlü arasındaki tek ünsüz kendinden sonraki ünlüyle hece kurar: a-ra-ba, ke-le-bek, o-kul.

📌 2. kural — Yan yana iki ünsüz

İki ünlü arasında iki ünsüz yan yana ise birincisi önceki heceye, ikincisi sonraki heceye gider: bar-dak, def-ter, mek-tup, ar-ka-daş.

📌 3. kural — Yan yana üç ünsüz

İki ünlü arasında üç ünsüz varsa ilk ikisi önceki heceye, üçüncüsü sonraki heceye gider: Türk-çe, kork-tu, üst-te.

📌 4. kural — Yan yana iki ünlü

Yan yana gelen iki ünlü ayrı hecelerde bulunur: sa-at, şi-ir, a-i-le.

⚠️ Dikkat!

Hece ayırırken kelimenin eklerine bakılmaz, yalnızca kurallara bakılır. kitaplık → ki-tap-lık olur. “ki-ta-plık” ya da “kita-plık” yanlıştır; çünkü “p” ile “l” iki ünsüzdür ve arasından ayrılır.

✘ ki-ta-plık✔ ki-tap-lık

✘ kal-em✔ ka-lem

✘ ba-rdak✔ bar-dak

✘ ö-ğret-men✔ öğ-ret-men

💡 Biliyor musun?

tren, spor, plan, kral gibi kelimeler tek hecelidir; çünkü içlerinde yalnızca bir ünlü vardır.

3Hece Sayısına Göre Kelimeler

Tek heceli	İki heceli	Üç heceli	Dört ve daha fazla heceli
göz, el, kuş, süt	ka-lem, o-kul, def-ter	pen-ce-re, ke-le-bek, o-to-büs	kü-tüp-ha-ne, bil-gi-sa-yar, ar-ka-daş-lık

✏️ Bir kelimeye ek geldikçe hece sayısı değişebilir

göz (1) → göz-lük (2) → göz-lük-çü (3) → göz-lük-çü-ler (4)

4Hecelerle Kelime Oluşturma

Heceleri birleştirerek yeni kelimeler kurabiliriz. Bir kelimenin son hecesiyle yeni bir kelimeye başlayarak hece zinciri de oluşturabiliriz.

✏️ Heceleri birleştirelim

kar + tal = kartal · bal + kon = balkon · fın + dık = fındık

✏️ Hece zinciri

kes-ta-ne → ne-hir · bi-ber → ber-ber · ma-sal → sal-ça

Konuyu okudun mu? Şimdi öğrendiklerini dene!

⭐Puanım: 0 / 0

Yazdırınca konu anlatımı + çalışma kâğıdı + cevap anahtarı birlikte çıkar. Sağ alttaki düğmelerle Word veya PDF olarak da indirebilirsin.

Adı Soyadı: ..............................................Sınıfı: ........Tarih: ....../....../20......

3. Sınıf Türkçe · Çalışma Kâğıdı

1. Aşağıdaki soruları cevaplayınız.

1) Aşağıdaki kelimelerden hangisi en çok heceden oluşur?

a) gözlükb) pencerec) kelebeklerd) defter

2) “kütüphanemizden” kelimesi kaç hecelidir?

a) 4b) 5c) 6d) 7

3) Hangi kelime doğru hecelerine ayrılmıştır?

a) ki-tap-lıkb) ki-ta-plıkc) kit-ap-lıkd) kita-p-lık

4) “bardak” kelimesi neden bar-dak şeklinde hecelenir?

a) İki ünlü arasındaki iki ünsüzden ilki önceki, ikincisi sonraki heceye gittiği içinb) Her hecede iki ünsüz olması gerektiği içinc) Kelime iki harften oluştuğu içind) Kelime “k” harfiyle bittiği için

5) Aşağıdakilerden hangisi tek hecelidir?

a) trenb) annec) okuld) kitap

6) “saat” kelimesi kaç hecelidir?

a) 1b) 2c) 3d) 4

7) Hangi kelimenin son hecesi, “deniz” kelimesinin ilk hecesi ile aynıdır?

a) deveb) evdec) kedid) ördek

8) Aşağıdakilerden hangisi üç hecelidir?

a) uçakb) bisikletçic) otobüsd) göz

2. Verilen kelimenin son hecesiyle başlayan kelimeyi işaretleyiniz.

1) “kestane” kelimesinin son hecesiyle başlayan kelime hangisidir?

a) denizb) masac) kitapd) nehir

2) “biber” kelimesinin son hecesiyle başlayan kelime hangisidir?

a) ekmekb) berberc) binad) sokak

3) “masal” kelimesinin son hecesiyle başlayan kelime hangisidir?

a) salçab) yıldızc) sabund) kalem

4) “armut” kelimesinin son hecesiyle başlayan kelime hangisidir?

a) mektupb) mutfakc) müzikd) masa

3. Karışık verilen heceleri sıraya koyarak kelimeyi yazınız.

1) menretöğ

2) tapkilık

3) lukmuryağ

4) lekebek

5) gibilsayar

4. Kelimeleri hece sayılarına göre tabloya yazınız.

kuş · defter · bilgisayar · okul · kelebek · göz · tahtayı · arkadaşlık · tren · kütüphane

1 hece	2 hece	3 hece	4 hece

5. Soldaki heceleri, kelime oluşturacak sağdaki hecelerle eşleştiriniz.

1) kar	( )	A) ru
2) bal	( )	B) tal
3) kum	( )	C) kon
4) ay	( )	D) dık
5) fın	( )	E) va

6. İfadeler doğruysa D, yanlışsa Y kutusunu işaretleyiniz.

İfade	D	Y
1) Her hecede mutlaka bir ünlü harf bulunur.
2) “göz” kelimesi iki hecelidir.
3) “kitaplık” kelimesi ki-ta-plık şeklinde hecelenir.
4) Yan yana gelen iki ünlü aynı hecede bulunur.
5) “Türkçe” kelimesi Türk-çe şeklinde hecelenir.
6) Bir kelimede kaç ünlü varsa o kadar hece vardır.

7. Boşluklara uygun kelimeleri yazınız.

1) Bir kelimedeki ünlü sayısı, o kelimenin sayısını gösterir.

a) cümleb) ünsüzc) heced) harf

2) “a-ra-ba” kelimesinin ilk hecesi yalnızca bir harften oluşur.

a) büyükb) ünlüc) ünsüzd) noktalı

3) “bar-dak” kelimesinde yan yana gelen iki ünsüz hecelerde yer alır.

a) sonb) aynıc) ilkd) farklı

4) “tren” kelimesi hecelidir.

a) birb) ikic) dörtd) üç

8. Aşağıdaki kelimeleri hecelerine ayırınız.

1) kardeşim → ....................................

2) Türkçe → ....................................

3) şiirler → ....................................

4) mektuplar → ....................................

5) Adınızı ve soyadınızı hecelerine ayırarak yazınız.

🔑 Cevap Anahtarı

1. 1) c 2) c 3) a 4) a 5) a 6) b 7) b 8) c

2. 1) d 2) b 3) a 4) b

3. 1) öğ ret men 2) ki tap lık 3) yağ mur luk 4) ke le bek 5) bil gi sa yar

4. 1 hece: kuş, göz, tren 2 hece: defter, okul 3 hece: kelebek, tahtayı 4 hece: bilgisayar, arkadaşlık, kütüphane

5. 1-B 2-C 3-A 4-E 5-D

6. 1) D 2) Y 3) Y 4) Y 5) D 6) D

7. 1) c 2) b 3) d 4) a

8. 1) kar-de-şim 2) Türk-çe 3) şi-ir-ler 4) mek-tup-lar

Dijital Öğretmen · Hasan Tutuş

← Önceki konuHarf Bilgisi ve Alfabemiz Sonraki konu →Satır Sonuna Sığmayan Kelimeler

3. Sınıf Türkçe Türkçe Defterim 1 Türkçe Defterim 2

Bu konuda neler öğreneceğim?

1Hece Nedir? Dinle

2Kelimeleri Hecelerine Ayırma Kuralları Dinle