Etkinlik Uygulama Kılavuzu

İlkokul öğrencilerinde görülebilen okuma, yazma, matematik, dikkat, öz düzenleme ve sınıf içi davranış sorunlarına yönelik yapılandırılmış etkinlikler.

🔤

Ses–Harf Eşleştirme İstasyonları

Sesleri ayırt etme ve harflerle ilişkilendirme

15–20 dakika1. sınıfBireysel / küçük grup
Uygulama basamakları
  1. Bir ses seçin ve sesi net biçimde söyleyin.
  2. Öğrenciye 3–4 harf kartı gösterin.
  3. Doğru harfi seçmesini ve sesi tekrar etmesini isteyin.
  4. Sesle başlayan görselleri doğru harfin altına yerleştirin.
  5. Son aşamada iki veya üç sesle basit heceler oluşturun.
Materyal: Harf kartları, resim kartları, küçük kutular, mıknatıslı pano.
Değerlendirme: 10 denemede doğru harf–ses eşleştirme sayısını kaydedin.
📖

Tekrarlı Okuma ve Akıcılık Çizelgesi

Okuma hızından önce doğruluk ve anlamı geliştirme

10–15 dakika1–4. sınıfEşli çalışma
Uygulama basamakları
  1. Öğrencinin düzeyine uygun, kısa bir metin seçin.
  2. Öğretmen metni bir kez anlamlı biçimde modelleyerek okusun.
  3. Öğrenci metni öğretmenle birlikte okusun.
  4. Öğrenci aynı metni ikinci ve üçüncü kez okusun.
  5. Her okumadan sonra bir anlama sorusu sorun.
Materyal: Kısa metin, okuma çizelgesi, kalem, üç anlama sorusu.
Değerlendirme: Yanlış okunan kelimeleri, duraklamaları ve sorulara verilen cevapları kaydedin.
🧩

Kelimeyi Bağlamdan Bul

Kelime anlamı, cümle kurma ve metin anlama

20 dakika2–4. sınıfGrup çalışması
Uygulama basamakları
  1. Metinden 5 hedef kelime seçin.
  2. Kelimeleri metinde farklı renkle işaretleyin.
  3. Öğrenciler kelimenin cümledeki anlamını tahmin etsin.
  4. Kelimeyi eş anlamlısı, görseli veya kendi cümlesiyle açıklasın.
  5. Son olarak kelimeleri kullanarak kısa bir paragraf oluştursun.
Materyal: Metin, kelime kartları, sözlük, görsel kartlar.
Değerlendirme: Öğrencinin 5 kelimeden kaçını doğru bağlamlandırdığını belirleyin.
🕵️

Metin Dedektifleri

Ana fikir, yardımcı fikir ve çıkarım yapma

25 dakika3–4. sınıfGrupla çalışma
Uygulama basamakları
  1. Öğrencilere kısa bir bilgilendirici veya öyküleyici metin verin.
  2. “Kim, nerede, ne yaptı, neden yaptı?” sorularını yöneltin.
  3. Öğrenciler metindeki kanıt cümlelerinin altını çizsin.
  4. Ana fikri tek cümleyle yazsın.
  5. Metne dayalı bir çıkarım yapıp dayanağını açıklasın.
Materyal: Metin, fosforlu kalem, soru kartları, ana fikir şablonu.
Değerlendirme: Cevabın metinden kanıt içerip içermediğini kontrol edin.
🧱

Cümle İnşa Atölyesi

Özne, yüklem ve anlamlı cümle oluşturma

20 dakika1–3. sınıfKüçük grup
Uygulama basamakları
  1. Özne, eylem ve nesne için farklı renklerde kartlar hazırlayın.
  2. Öğrenci üç kart seçerek anlamlı bir cümle oluştursun.
  3. Cümleyi yüksek sesle okusun.
  4. Cümleye yer, zaman veya niteleme bilgisi eklesin.
  5. Son cümleyi defterine yazsın ve noktalama işaretini kontrol etsin.
Materyal: Renkli kelime kartları, cümle şeritleri, noktalama kartları.
Değerlendirme: Anlamlı cümle, doğru kelime sırası ve noktalama bakımından kontrol edin.
🖼️

Resimden Planlı Hikâye

Yazmadan önce plan yapma ve olay sıralama

30 dakika2–4. sınıfBireysel
Uygulama basamakları
  1. Birbirini izleyen 4 resim gösterin.
  2. Öğrenci her resim için bir cümle söylesin.
  3. Başlangıç, gelişme ve sonuç bölümlerini belirlesin.
  4. Bağlaç kartları kullanarak cümleleri birleştirsin.
  5. Hikâyeyi yazsın ve kontrol listesiyle gözden geçirsin.
Materyal: Sıralı resim kartları, hikâye planı, bağlaç kartları.
Değerlendirme: Olay sırası, cümle bütünlüğü, başlangıç–sonuç ve yazım kontrol edilir.
🔍

Üç Aşamalı Yazı Kontrolü

Yazıyı bağımsız gözden geçirme

15 dakika2–4. sınıfBireysel
Uygulama basamakları
  1. Anlam: “Ne anlatmak istedim?” sorusunu cevapla.
  2. Cümle: Her cümlede anlam ve kelime sırasını kontrol et.
  3. Biçim: Büyük harf, nokta, boşluk ve yazımı kontrol et.
  4. Öğrenci her aşamayı farklı renkle işaretlesin.
Materyal: Üç renkli kalem, kontrol listesi, örnek metin.
Değerlendirme: Öğrencinin öğretmen yardımı olmadan fark ettiği hataları kaydedin.
🔢

Sayı Doğrusu Üzerinde Düşün

Sayı karşılaştırma, ileri–geri sayma ve işlem anlamı

20 dakika1–3. sınıfHareketli etkinlik
Uygulama basamakları
  1. Sınıf zeminine 0–20 veya 0–100 arası sayı doğrusu yerleştirin.
  2. Öğrenci verilen sayının üzerine geçsin.
  3. “3 ileri git”, “2 geri dön” yönergeleri verin.
  4. Öğrenci yaptığı hareketi işlem olarak yazsın.
  5. İşlemi materyal ve sembolle açıklasın.
Materyal: Zemin sayı doğrusu, sayı kartları, yön okları.
Değerlendirme: Öğrencinin hareketi doğru işlemle eşleştirip eşleştirmediğini gözlemleyin.
🛒

Sınıf Marketi

Para, toplama–çıkarma ve problem kurma

30–40 dakika2–4. sınıfRol oynama
Uygulama basamakları
  1. Sınıfta ürün görselleri ve fiyat etiketleri hazırlayın.
  2. Öğrencilere sınırlı miktarda oyuncak para verin.
  3. Alışveriş listesi oluşturun.
  4. Öğrenci toplam ödemeyi ve para üstünü hesaplasın.
  5. Yaşadığı durumu matematik problemi olarak yazsın.
Materyal: Oyuncak para, ürün kartları, fiyat etiketleri, alışveriş listesi.
Değerlendirme: İşlemin kurulması, hesaplama ve sonucu açıklama ayrı ayrı değerlendirilir.
🧠

Hata Analizi Masası

Yanlış çözümü inceleme ve strateji geliştirme

20 dakika3–4. sınıfÇiftli çalışma
Uygulama basamakları
  1. İçinde yaygın bir işlem veya problem hatası bulunan örnekler hazırlayın.
  2. Öğrenciler hatanın bulunduğu adımı işaretlesin.
  3. “Bu öğrenci ne düşünmüş olabilir?” sorusunu cevaplasın.
  4. Çözümü somut materyal, çizim veya sayı doğrusu ile yeniden göstersin.
  5. Doğru çözümü yazılı olarak açıklasın.
Materyal: Hatalı çözüm kartları, mini tahta, sayı doğrusu, bloklar.
Değerlendirme: Hatanın yerini ve nedenini doğru açıklayıp açıklamadığına bakın.
🧭

Görev Yol Haritası

Uzun görevleri küçük ve izlenebilir adımlara ayırma

10 dakika hazırlıkTüm sınıflarBireysel
Uygulama basamakları
  1. Görevi 3–5 küçük adıma ayırın.
  2. Her adımı resim veya kısa cümleyle yazın.
  3. Öğrenci her tamamlanan adımın yanına işaret koysun.
  4. Görev bitince öğrenci hangi adımın kolay veya zor olduğunu söylesin.
Materyal: Görev kartı, kontrol kutuları, kalem, görsel semboller.
Değerlendirme: Öğrencinin göreve başlama süresi ve tamamladığı adım sayısı kaydedilir.
⏱️

Kısa Çalışma–Kısa Mola

Çalışma dayanıklılığı ve görevde kalma

20–30 dakikaTüm sınıflarBireysel
Uygulama basamakları
  1. Öğrencinin sürdürebileceği kısa bir süre belirleyin.
  2. Zamanlayıcıyı görünür biçimde başlatın.
  3. Süre boyunca tek bir göreve odaklanmasını sağlayın.
  4. Süre bitince 2–3 dakikalık planlı mola verin.
  5. Başarı durumuna göre çalışma süresini kademeli artırın.
Materyal: Görsel zamanlayıcı, görev kâğıdı, mola kartı.
Değerlendirme: Öğrencinin görevde kaldığı süreyi ve tamamladığı işi kaydedin.
👂

Yönergeyi Dinle–Tekrarla–Uygula

Dinleme, çalışma belleği ve yönerge takibi

10–15 dakika1–4. sınıfÇiftli çalışma
Uygulama basamakları
  1. Bir yönergeyi kısa ve açık biçimde verin.
  2. Öğrenci yönergeyi kendi cümlesiyle tekrar etsin.
  3. İlk adımı gerçekleştirsin.
  4. Başarılı olunca yönergeyi iki adıma çıkarın.
  5. Gerekirse görsel yönerge kullanın.
Materyal: Renkli bloklar, resim kartları, yönerge kartları.
Değerlendirme: Tek ve iki aşamalı yönergelerde doğru uygulama sayısını karşılaştırın.
📣

Beklenen Davranış Provası

Söz alma, sıraya girme ve materyal kullanma

15 dakikaTüm sınıflarSınıfça
Uygulama basamakları
  1. Tek bir davranış seçin: örneğin söz alma.
  2. Davranışın üç adımını açıklayın: işaret ver, bekle, konuş.
  3. Öğretmen doğru davranışı modelleyerek göstersin.
  4. Öğrenciler ikili gruplarda prova yapsın.
  5. Gerçek ders sırasında davranışı fark edip somut geri bildirim verin.
Materyal: Söz alma kartı, davranış adımları posteri, rol kartları.
Değerlendirme: Öğrencinin davranışın kaç adımını bağımsız yaptığı gözlenir.
⭐

Hedef Davranış Kartı

Tek bir davranış üzerinde düzenli geri bildirim

Günlük 2 dakika1–4. sınıfBireysel
Uygulama basamakları
  1. Öğrenciyle birlikte tek bir hedef seçin.
  2. Hedefi gözlenebilir yazın: “Ders başında materyalini 2 dakika içinde çıkarır.”
  3. Günü 2–3 kısa değerlendirme bölümüne ayırın.
  4. Her bölüm sonunda kanıta dayalı kısa geri bildirim verin.
  5. Hedefe ulaşınca yeni bir hedef belirleyin.
Materyal: Davranış kartı, kalem, üç bölümlü günlük çizelge.
Değerlendirme: Günlük işaretleri haftalık olarak karşılaştırılır; öğrenciyle birlikte yorumlanır.
🛑

Dur–Sakinleş–Seç

Öfke anında alternatif davranış geliştirme

20 dakika2–4. sınıfKüçük grup
Uygulama basamakları
  1. Dur: Bedensel belirtileri ve olayın farkına var.
  2. Sakinleş: Derin nefes, su içme veya kısa mola seç.
  3. Seç: Yardım isteme, konuşma veya ortamdan güvenli uzaklaşma yollarından birini seç.
  4. Rol oynama yoluyla iki farklı senaryoyu uygulayın.
  5. Uygulama sonunda en işe yarayan seçeneği belirleyin.
Materyal: Dur–sakinleş–seç posteri, senaryo kartları, duygu kartları.
Değerlendirme: Öğrencinin kriz oluşmadan önce alternatif davranışı söyleyebilmesi ve uygulayabilmesi değerlendirilir.
🤝

Çatışma Çözme Çemberi

Akran çatışmalarında dinleme ve çözüm üretme

25 dakika2–4. sınıfGrupla çalışma
Uygulama basamakları
  1. Gerçek öğrenci isimleri kullanmadan örnek bir çatışma senaryosu okuyun.
  2. Her öğrencinin olayı kendi açısından anlatmasını sağlayın.
  3. “Ne oldu?”, “Kim nasıl hissetti?”, “Başka ne yapılabilirdi?” sorularını sorun.
  4. En az üç çözüm seçeneği üretin.
  5. Güvenli, adil ve uygulanabilir seçeneği değerlendirin.
Materyal: Senaryo kartları, duygu kartları, çözüm seçenekleri panosu.
Değerlendirme: Öğrencinin karşı tarafı dinleme, duyguyu adlandırma ve çözüm önerme becerisine bakın.
🌡️

Duygu Termometresi

Duygunun şiddetini fark etme ve uygun strateji seçme

10 dakika1–4. sınıfGünlük rutin
Uygulama basamakları
  1. 0’dan 5’e kadar bir duygu termometresi hazırlayın.
  2. Öğrenci o anki duygu düzeyini seçsin.
  3. Her düzey için kullanılabilecek bir strateji belirleyin.
  4. Örneğin 3 düzeyinde nefes alma, 4 düzeyinde yetişkinden yardım isteme.
  5. Gün sonunda stratejinin işe yarayıp yaramadığını değerlendirin.
Materyal: Duygu termometresi, duygu kartları, strateji kartları.
Değerlendirme: Öğrencinin duyguyu tanımlaması ve uygun strateji seçmesi gözlenir.
👥

İş Birliği Görevi

Rol alma, sıra bekleme, yardım isteme ve görev paylaşımı

30 dakika1–4. sınıf4 kişilik grup
Uygulama basamakları
  1. Gruba ortak bir ürün görevi verin: afiş, model veya sınıf planı.
  2. Her öğrenciye belirli bir rol verin: yazıcı, malzeme sorumlusu, zaman takipçisi, sunucu.
  3. Görev başlamadan önce iş birliği kurallarını belirleyin.
  4. Görev sırasında öğretmen yalnızca sonuç değil, iş birliği davranışlarını da gözlemlesin.
  5. Görev sonunda grup kendi çalışmasını değerlendirsin.
Materyal: Karton, renkli kalem, rol kartları, grup değerlendirme formu.
Değerlendirme: Dinleme, rolünü yerine getirme, materyal paylaşma ve anlaşmazlığı çözme ölçütleri kullanılır.
💬

Yardım İsteme Cümleleri

Uygun iletişim ve akademik yardım isteme

15 dakika1–4. sınıfRol oynama
Uygulama basamakları
  1. Tahtaya yardım isteme cümleleri yazın: “İlk adımı anlayamadım.”, “Bir kez daha açıklar mısınız?”
  2. Öğretmen uygun ve uygunsuz yardım isteme örneğini göstersin.
  3. Öğrenciler farklı ders senaryolarını canlandırsın.
  4. Arkadaşından, öğretmenden veya materyalden nasıl yardım isteyebileceğini seçsin.
Materyal: Cümle kartları, ders senaryoları, yardım işareti kartı.
Değerlendirme: Öğrencinin bağırma veya görevi bırakma yerine uygun yardım isteme davranışı kullanıp kullanmadığı izlenir.
🎭

Bakış Açısı Değiştir

Empati ve sosyal durumları yorumlama

25 dakika3–4. sınıfGrup çalışması
Uygulama basamakları
  1. Bir sosyal durum kartı seçin: oyuna alınmama, kalemin izinsiz alınması gibi.
  2. Öğrenciler olaydaki kişilerin duygu ve düşüncelerini belirlesin.
  3. Aynı olayı farklı karakterlerin bakış açısından anlatsın.
  4. Adil ve güvenli bir çözüm önerisi geliştirsin.
  5. Çözümü kısa bir canlandırmayla göstersin.
Materyal: Sosyal durum kartları, duygu kartları, rol kartları.
Değerlendirme: Öğrencinin birden fazla bakış açısını fark edip etmediğini ve çözümünün güvenli olup olmadığını değerlendirin.
Dijital Öğretmen Hasan Tutuş