Yaşadığım Yer ve Ülkem
Merhaba! Ben Elif. Yaşadığım şehirde yüzyıllardır ayakta duran kaleler, camiler, müzeler ve çok güzel doğal alanlar var. Bunları korumak neden önemli? Ülkemiz nasıl yönetiliyor? Mustafa Kemal Atatürk’ün hangi kişilik özellikleri onu büyük başarılara ulaştırdı? Millî birlik ve beraberliğimiz ülkemize neler kazandırıyor? Hadi birlikte keşfedelim!
Bu Bölümde Neler Öğreneceğiz?
Bir karta dokunarak o konuya gidebilirsin.
Tarihî Mekânlar ve Doğal Güzellikler
Çevremdeki tarihî mekânları ve doğal güzellikleri tanıyor, korumanın önemini fark ediyorum.
Konuya git →Ülkemizin Yönetim Şekli
Ülkemizin nasıl yönetildiğini güvenilir kaynaklardan araştırıp kaydediyorum.
Konuya git →Mustafa Kemal Atatürk’ün Başarıları ve Kişilik Özellikleri
Atatürk’ün kişilik özelliklerini ve başarılarını öğrenip aralarında ilişki kuruyorum.
Konuya git →Millî Birlik ve Beraberliğimiz
Millî birlik ve beraberliğin ülkemize katkılarını örneklerle açıklıyorum.
Konuya git →
Öğrenme Çıktıları
Yakın çevresindeki tarihî mekân ve doğal güzelliklerin korunmasının önemini fark edebilme
Ülkemizin yönetim şekli ile ilgili kaynaklardan bilgi toplayabilme
Mustafa Kemal Atatürk’ün kişilik özelliklerini çözümleyebilme
Millî birlik ve beraberliğimizin ülkemize katkılarını açıklayabilme
Tarihî Mekânlar ve Doğal Güzellikler
Geçmişten günümüze ulaşan kale, cami, han, köprü, çeşme, müze ve ören yerleri gibi yapılara tarihî mekân denir. İnsan eliyle yapılmamış dağ, göl, orman, deniz, şelale, mağara gibi güzelliklere de doğal güzellik denir. Bunlar bize atalarımızdan kalan mirastır; onları koruyup gelecek nesillere aktarmak hepimizin görevidir.
Neden Korumalıyız?
Tarihî mekânlar bize geçmişi anlatan açık hava kitapları gibidir. Bir kaleye baktığımızda orada yaşayan insanların nasıl korunduğunu, bir handa ticaretin nasıl yapıldığını öğreniriz. Bu yapılar kültürümüzü yaşatır.
Doğal güzellikler ise canlıların yaşam alanıdır. Ormanlar temiz hava verir, denizler ve göller pek çok canlıya ev sahipliği yapar. Bir orman yandığında ya da deniz kirlendiğinde orada yaşayan binlerce canlı zarar görür.
Tarihî ve doğal güzellikler turistlerin ilgisini çeker; bu da şehrin ve ülkemizin tanınmasına, insanların iş bulmasına katkı sağlar. Bir kez yok olan tarihî eser ya da doğal alan geri getirilemez. Bu yüzden onları korumak zorundayız.
Korumak için…
- Tarihî yapılara yazı yazmaz, çizmeyiz.
- Müzelerde eserlere dokunmayız, kurallara uyarız.
- Çöplerimizi çöp kutusuna atarız.
- Ormanda ateş yakmayız, cam ve plastik atmayız.
- Denize ve göllere atık bırakmayız.
- Gördüğümüz zararı yetkililere bildiririz.
Zarar veren davranışlar
- Duvarlara isim kazımak
- Tarihî taşları hatıra diye almak
- Piknik sonrası çöpleri bırakmak
- Ağaç dallarını kırmak
- Plajlarda ve kıyıda atık bırakmak
- Kalıntıların üzerine çıkmak
Ülkemizden Örnekler
Ülkemizin dört bir yanında korunması gereken çok güzel yerler var. Kendi şehrindeki tarihî mekânları ve doğal güzellikleri de araştır!
Tarihî mekân
Tarihî mekân
Tarihî mekân
Tarihî mekân
Tarihî mekân
Tarihî mekân
Doğal güzellik
Doğal güzellik
Doğal güzellik
Tarihî ve doğal
Ürün: Koruma Afişim
Bir tarihî mekânı ya da doğal güzelliği korumaya çağıran bir afiş tasarla.
Ülkemizin Yönetim Şekli
Ülkemizin yönetim şekli cumhuriyettir. Cumhuriyet, halkın kendi yöneticilerini seçimle belirlediği yönetim şeklidir. Cumhuriyetimiz 29 Ekim 1923’te ilan edildi ve ilk cumhurbaşkanımız Mustafa Kemal Atatürk oldu. Ülkemizde egemenlik kayıtsız şartsız milletindir; yani ülkeyi kimin yöneteceğine millet karar verir.
Cumhuriyet ve Seçimler
Cumhuriyette halk, yöneticilerini belirli aralıklarla yapılan seçimlerle seçer. 18 yaşını dolduran her Türk vatandaşı seçimlerde oy kullanabilir. Oylar gizli verilir ve herkesin oyu eşittir.
Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM), halkın seçtiği milletvekillerinden oluşur ve Ankara’dadır. TBMM 23 Nisan 1920’de açılmıştır. Milletvekilleri ülkemiz için kanunları (yasaları) yapar.
Cumhurbaşkanı devletin başıdır ve halk tarafından seçilir. Cumhurbaşkanı ülkeyi yönetirken bakanlarla birlikte çalışır. Her bakan bir alandan sorumludur: Millî Eğitim Bakanı okullardan, Sağlık Bakanı hastanelerden sorumludur.
Ülkemiz illere, iller ilçelere ayrılır. İli vali, ilçeyi kaymakam yönetir. Şehirlerin yol, su, park ve temizlik gibi hizmetlerini halkın seçtiği belediye başkanı; mahalle ve köyün işlerini de yine halkın seçtiği muhtar yürütür.
| Yönetici | Nasıl göreve gelir? | Görevi |
|---|---|---|
| Cumhurbaşkanı | Halk seçer | Devletin başıdır, ülkeyi yönetir. |
| Milletvekili | Halk seçer | TBMM’de kanunları yapar. |
| Bakan | Cumhurbaşkanı atar | Eğitim, sağlık gibi bir alandan sorumludur. |
| Vali / Kaymakam | Devlet atar | İli / ilçeyi yönetir. |
| Belediye başkanı | Halk seçer | Şehrin yol, su, park, temizlik hizmetlerini yürütür. |
| Muhtar | Halk seçer | Mahalle ya da köyün işlerini yürütür. |
Araştırma: Bilgi Kartım
Bir konu seç, kaynaklarını işaretle, uygunluğunu kontrol et ve öğrendiklerini kaydet.
Mustafa Kemal Atatürk’ün Başarıları ve Kişilik Özellikleri
Mustafa Kemal Atatürk, 1881 yılında Selanik’te doğdu. Annesi Zübeyde Hanım, babası Ali Rıza Efendi’dir. Çok zor şartlarda ülkemizin kurtuluşuna önderlik etti, Türkiye Cumhuriyeti’ni kurdu. Onun büyük başarılarının arkasında ileri görüşlülüğü, çalışkanlığı, kararlılığı, adaletliliği ve dürüstlüğü gibi güçlü kişilik özellikleri vardı.
Atatürk’ün Aile ve Çocukluğu
Mustafa
Selanik’te doğdu. Babası onun modern bir okulda okumasını istedi. Matematikte çok başarılı olduğu için öğretmeni ona “Kemal” adını verdi.
Zübeyde Hanım
Oğlunu çok severdi. Atatürk annesine her zaman büyük saygı ve sevgi gösterdi.
Ali Rıza Efendi
Oğlunun iyi bir eğitim almasını istedi. Atatürk küçük yaştayken vefat etti.
Atatürk’ün Başarıları
Yukarıdaki fotoğrafta Atatürk, 1928’de yeni Türk harflerini halka kara tahta başında kendisi öğretiyor.
Millî Birlik ve Beraberliğimiz
Aynı vatanda yaşayan, aynı bayrağın altında toplanan, ortak bir tarihi, dili ve değerleri paylaşan insanların sevgi ve dayanışma içinde bir arada olmasına millî birlik ve beraberlik denir. Birlik olduğumuzda zorlukların üstesinden daha kolay geliriz. “Birlikten kuvvet doğar.” sözü bunu anlatır.
Birlik ve Beraberliğin Örnekleri
Millî Mücadele’de birlik: Kurtuluş Savaşı’nda kadın-erkek, genç-yaşlı bütün millet tek yürek oldu. Kadınlar kağnılarla cepheye cephane taşıdı; herkes elindeki imkânı paylaştı. Bu birlik sayesinde bağımsızlığımızı kazandık.
Millî gün ve bayramlarda birlik: 23 Nisan, 19 Mayıs, 30 Ağustos ve 29 Ekim’i yurdun her yerinde hep birlikte kutlarız. İstiklal Marşı’nı okurken, bayrağımızı dalgalandırırken aynı duyguları paylaşırız.
Millî takımların başarılarında birlik: Millî takımlarımız maç yaptığında bütün ülke onları aynı heyecanla destekler. Örneğin kadın millî voleybol takımımız 2023’te Avrupa şampiyonu olduğunda milyonlarca kişi birlikte sevindi.
Afetlerde birlik: Depremlerde, sellerde ve yangınlarda yurdun dört bir yanından yardım koşar; insanlar kan bağışı yapar, yardım paketleri hazırlar, yaraları birlikte sarar.
Yerli ve millî teknolojide birlik: Kendi otomobilimiz, uydularımız, insansız hava araçlarımız binlerce mühendisin, işçinin ve bilim insanının birlikte çalışmasıyla üretilir. Bu başarılar hepimizin gururudur.
Etkinlikler
Konularla ilgili alıştırmalar. Önce konuyu öğren, sonra buradaki etkinliklerle kendini dene.
Etkinlik: Tarihî mi, Doğal mı?
Etkinlik: Doğru Davranışı Seç
Bilgiyi Nereden Toplarım?
Bir konuyu araştırırken önce kaynaklarımızı belirler, sonra bu kaynakların uygun olup olmadığını kontrol ederiz.
Aile büyüklerimiz
Seçimlerde nasıl oy kullandıklarını sorabiliriz.
Okul çalışanları
Okul müdürümüzle röportaj yapabiliriz.
Ders kitabı ve ansiklopedi
Uzmanların hazırladığı güvenilir kaynaklardır.
Resmî internet siteleri
TBMM ve bakanlıkların “.gov.tr” uzantılı siteleri.
Muhtarlık ve belediye
Mahallemizin yöneticisine sorular sorabiliriz.
Belgeseller
Güvenilir kurumların hazırladığı eğitici videolar.
Etkinlik: Kaynak Uygun mu?
Kişilik Özellikleri ve Başarıları Arasındaki İlişki
Atatürk’ün başarılarının arkasında hangi kişilik özelliği var? Her başarının yanına ilişkili özelliği seç.
İleri görüşlü
Geleceği önceden görür, ona göre plan yapardı.
Çalışkan
Gece gündüz çalışır, çok kitap okurdu.
Analitik düşünen
Sorunları parçalara ayırır, akılla ve bilimle çözerdi.
Azimli ve kararlı
Zorluklar karşısında asla vazgeçmezdi.
Adaletli
Herkese eşit ve hakkaniyetle davranırdı.
Dürüst
Sözünün arkasında durur, doğruyu söylerdi.
Etkinlik: Atatürk’e Mektup
Atatürk’e kısa bir mektup yaz. En çok hangi özelliğini örnek aldığını ve neden olduğunu anlat.
Birlik Olunca Ne Kazanırız?
Etkinlik: Çubuk Demeti Hikâyesi
Yaşlı bir baba, sürekli tartışan çocuklarını yanına çağırdı. Her birine birer çubuk verip kırmalarını istedi; çocuklar çubukları kolayca kırdı. Sonra çubukları bir demet hâlinde bağladı ve yine kırmalarını istedi. Çocuklar ne kadar uğraşsa da demeti kıramadı.
Baba gülümsedi: “Tek başınıza olursanız bu çubuklar gibi kolayca kırılırsınız. Ama birlik olursanız hiçbir güç sizi yenemez.”
Anı Defterim: Birlik Anım
Katıldığın bir bayram töreni, izlediğin bir millî maç, katıldığın bir yardım kampanyası ya da bir anıt ziyaretini anı defterine kaydet.
Oyunlar
Bir oyun seç ve öğrendiklerini dene! Puanın üstte görünür.
Değerlendirme
Soruları dikkatle oku, düşün ve doğru cevabı seç. Sonunda puanını göreceksin.
A) Doğru Seçeneği Bul
B) Doğru mu, Yanlış mı?
C) Kendimi Değerlendiriyorum
Her cümle için yüzlerden birini seç.
Öğretmen Köşesi
Dijital içeriğin yanında sınıfta gerçek materyallerle yapılabilecek uygulamalar, ders akışı önerisi ve performans görevi.
Önerilen Ders Akışı
1. Tarihî ve Doğal Mirasımız
Şehrinizdeki bir tarihî mekânın ve doğal alanın fotoğraflarını gösterin. İstasyon tekniğiyle gruplar farklı mekânları incelesin ve koruma afişi hazırlasın.
2. Yönetim Şekli
Sınıf başkanlığı seçimini cumhuriyet örneği olarak kullanın. Öğrenciler aile ve okul çalışanlarıyla röportaj yapıp bilgi kartı hazırlasın; kavram haritası oluşturun.
3. Atatürk
Başarı zaman şeridini sınıf duvarına asın. Her başarının altına ilişkili kişilik özelliğini yapıştırın. Öğrenciler Atatürk’e mektup yazsın.
4. Millî Birlik
Çubuk demeti hikâyesini canlandırın. Bayram törenine katılım ya da anıt ziyareti sonrası anı defteri doldurun.
Sınıfta Gerçek Materyallerle
Şehrimin Güzellikleri Galerisi
Öğrenciler ailesiyle ziyaret ettiği tarihî ya da doğal bir yerin fotoğrafını getirir; öğrenme galerisi tekniğiyle sınıfta sergilenir.
fotoğraflarkartonbant
Sınıf Seçimi
Gerçek bir seçim sandığı ve oy pusulalarıyla sınıf başkanlığı seçimi yapılır; gizli oy ve sonuca saygı vurgulanır.
kutuoy pusulasımühür / damga
Yönetim Kavram Haritası
Kartlara Cumhurbaşkanı, TBMM, milletvekili, bakan, vali, kaymakam, belediye başkanı, muhtar yazılır; öğrenciler kartları oklarla ilişkilendirir.
kartlarip / okpano
Atatürk Zaman Şeridi
Duvara uzun bir şerit gerilir; 1881’den 1938’e önemli olaylar ve kişilik özellikleri kartları sıraya dizilir.
şerit kâğıtkartlarmandal
Çubuk Demeti Deneyi
Tahta dondurma çubuklarıyla hikâye sınıfta uygulanır: tek çubuk kolay kırılır, demet kırılmaz.
dondurma çubuklarılastik
Birlik Anı Defteri
Sınıfça bir anı defteri tutulur; bayram törenleri, millî maçlar ve yardım kampanyaları sonrası öğrenciler anılarını yazar ve çizer.
defterboya kalemleri
Performans Görevi: Atatürk Kavram Haritası
- Öğrenciler Atatürk’ün başarılarını araştırır (ders kitabı, ansiklopedi, aile büyükleri).
- Her başarıyı bir karta yazar ve resimler.
- Her başarı kartının yanına bu başarıda etkili olan kişilik özelliğini yazar.
- Kartları bir kavram haritasında oklarla birleştirir.
- Haritasını sınıfa sunar ve “Ben de bu özelliği şöyle uygulayacağım” cümlesiyle bitirir.
| Ölçüt | Geliştirilmeli (1) | İyi (2) | Çok İyi (3) |
|---|---|---|---|
| Başarıları belirleme | 1-2 başarı | 3-4 başarı | 5 ve üzeri başarı, doğru tarihlerle |
| Kişilik özelliklerini belirleme | Özellikleri karıştırıyor | Çoğunu doğru belirliyor | Hepsini doğru belirliyor |
| İlişki kurma | İlişki kuramıyor | Yardımla ilişki kuruyor | Kendi başına anlamlı ilişkiler kuruyor |
| Sunum | Sunumda zorlanıyor | Anlaşılır sunuyor | Etkili ve kendinden emin sunuyor |